Rozdział I: Obraz. |  Rozdział II: Materiały do stanu badań. |  Rozdział III: Historia powstania obrazu. |  Rozdział IV: Inspiracje twórcze. |  Rozdział V: Problem czasu powstania obrazu. |  Rozdział VI: "Panny z Awinionu" w dziejach historii sztuki. |  Rozdział VII: Opinie |  Przypisy |  Inne

RODZIAŁ II
Materiały do stanu badań.

Obraz "Panny z Awinionu" - jeden z ważniejszych w twórczości Pabla Picassa - doczekał się w literaturze przedmiotu wielu dobrych opracowań. Nie tylko w monografiach, lecz także w licznych pracach poświęconych całości twórczości Picassa, obejmujących szeroko jego działalność. Zagadnienie "Panien z Awinionu" jest w wielu tego rodzaju publikacjach silnie akcentowane i analizowane. Analiza ta odbywa się na wielu płaszczyznach. Badacze zajmują się przede wszystkim problemem czasu powstania obrazu, wpływami i fascynacjami jakim ulegał artysta oraz, co chyba najistotniejsze, znaczeniem dzieła dla rozwoju sztuki dwudziestego stulecie.

Z pozycji w języku polskim najwięcej informacji o "Pannach z Awinionu" zawiera książką Antoniny Vallentin¹. Znajduje się w niej cały rozdział poświęcony obrazowi. Autorka przedstawia okres przygotowujący grunt do powstania nowego dzieła, następnie charakteryzuje poszczególne rysunki wstępne oraz sam proces narodzin obrazu. Nie wgłębia się natomiast w problem czasu namalowania "Panien z Awinionu", przyjmując bez zastrzeżeń rok 1907 jako datę ostatecznego zamknięcia pracy nad dziełem. Brak jest natomiast w tej książce głębszej analizy stylistycznej. W niemieckim cyklu "Werkmonographien zur Bildenden Kunst in Reclams Universal-Bibliothek" ukazał się monografia "Panien z Awinionu"². Jest to sumienna i rzetelna praca poruszająca wszelkie problemy związane z obrazem, ze szczególnym naciskiem położonym na stronę formalną. Ponadto publikacja ta zawiera liczne wypowiedzi Picassa, które skonfrontowane są ze spojrzeniami współczesnych artyście. Monografia zawiera ilustracje, które obrazują proces stopniowego dochodzenia do ostatecznego kształtu dzieła.

Britta Martensen-Larsen³ w swoim artykule zajmuje się problemem daty ukończenia "Panien z Awinionu". Wysuwając kolejne argumenty poparte materiałami źródłowymi, obala możliwość powstania obrazu, czy raczej jego ukończenia w 1907 roku. Ukazuje Picassa jako człowieka, który dla budowania swojej glorii przeinaczał fakty. Autorka wykazuje, iż na pewno w trakcie tworzenia "Panien z Awinionu" musiał zapoznać się ze sztuką murzyńską, co oczywiście wpłynęło na końcowy efekt dzieła.

Z kolei Giorgio Cortenova⁴ analizuje obraz w aspekcie prac powstałych bezpośrednio przed nim. Porusza problem narodzin dzieła podając, iż powstało ono w dwóch fazach a temat i podstawowa struktura są zaczerpnięte z "Haremu".